وزنه ی نام او به قدری بزرگ و سنگین بود که خود به خود این تصمیم گرفته شد و کسی جرات مخالفت با او را پیدا نکرد . آتوسا نه فرمانده سپاه بود و نه فاتح سرزمین‌ها؛ اما نفوذ سیاسی او چنان بود که در حساس‌ترین تصمیم‌های خاندان سلطنتی، نامش وزنی تعیین‌کننده داشت . 

زنان بلندپایه هخامنشی برخلاف تصویری که گاه از دربارهای شرقی ارائه می‌شود، تنها ساکنان منفعل کاخ‌ها نبودند که تنها استفاده ی ابزاری جنسی برای شاهان داشته باشند یا ماشین پسر ساز ( جانشین ساز ) باشند . لوح‌های باروی تخت جمشید به ما نشان می‌دهند زنان بلندپایه هخامنشی دارای املاک، کارکنان، کارگاه و نظام اقتصادی مستقل بودند. درواقع آنها فعالیت های خود را داشتند و چه بسا در بزنگاه ها به دربار و کشور خود کمک های مالی نیز کرده باشند .  اگرچه نام آتوسا در همه این اسناد دیده نمی‌شود، اما جایگاه او به عنوان ملکه بزرگ نشان می‌دهد از چنین امکاناتی برخوردار بوده است. او صرفا در کاخی نمینشسته تا ندیمه ی مخصوص اورا باد بزند و پسری بزاید و جانشین شاه را تولید کند . او به املاکش سرکشی میکرده ، دارایی های خود را مدریتی میکرده و شاید حتی کمکی به دربار و دولت در بزنگاه ها ارائه میکرده است . 
همینجا مهم است به این نکته توجه کنیم ، در حالی که غرب به دموکراسی یونانی افتخار میکند که حتی زنان را لایق حق رای و حتی حق مالکیت نمیدیند ، زنان در سراسر مرز های ایران هخامنشی ، نه تنها از حق داشتن املاک و مستقلات برخوردار بودند که  برای کار دستمزد یا جیره های  برابر و حتی بیشتر از مردان ( برای کار های مهمتر مثل مدیریت یا مهندسی) دریافت میکردند و رنگی از جنسیت برتر یا مغلوب در ایران معنا ندارد.  بی توجهی به این فضای برابری هاست که سبب می شود نقش جایگاه آتوسا کمتر مورد توجه قرار گیرد . 

بررسی وقایع پس از مرگ کوروش بزرگ شاید در اینجا حوصله سربر باشد. ولی به صورت خلاصه آنچه همه میدانیم این است که پس از مرگ کوروش بزرگ ، پسرش کمبوجیه دوم (شاید هم سوم ) به قدرت رسید و چون میترسید در غیابش در لشگر کشی به مصر ، برادرش جایگاه او را تصاحب کند ، او را مخفیانه کشت . پس از سقوط مصر بردیایی در پارس قدرت را به دست گرفت که مردم را با وعده بخشودگی مالیات و مواردی از این دست به سمت خود جذب میکرد . کمبوجیه در اثر فشار و استرس این خبر یا عاملی دیگری به سختی بیمار شد و پیش از بازگشت به پارس در گذشت . داریوش که عموزاده ی کمبوجیه بود به همراه هف تن از پسران ارشد هفت خانواده ی ممتاز پارس، به کاخ حمله بردند و بردیای دروغین  و همه ی متحدینش را کشتند . بدیهی است که این قیام و شاید کودتا با همکاری هایی از داخل دربار همراه بوده است . و آتوسا نیز در دربار بوده و احتمالا میدانسته که بردیا فعلی ، برادرش نیست . پس برای کشتن و کنار زدن او با داریوش و هفت تنان همدست شد.
اگر جایگاه برابر زن و مرد در ایران را در نظر بیاوریم ، به نظر می‌رسد بحث جانشینی دختر هم چندان تفاوتی با پسران شاه نداشته است . و شاید عامل بازدارنده عدم پذیرش ملت های دیگر بوده است . یعنی شاید ایرانیان به خودی خود با پادشاهی آتوسا  و یا حتی خواهرش آرتیستون مشکلی نداشتند . عامل بازدارند عدم پذیرش مثلا بلخ و بابل از یک پادشاه زن بود .  این اتفاق دوبار در روز های آخر سلسله ساسانی افتاد، زمانی که نبود وارث برای تاج و تخت ، بزرگان را واداشت تا این خطر را بپذیرند و دوبار  ، دو تن از دختران خسرو پرویز را به تخت بنشانند .
اما برگردیم به به عقب و در آن زمان که کودتایی علیه بردیای دروغین انجام گرفته ، کوروش بزرگ ، شاهنشاهی که برای اولین بار مفهوم شاه شاهان را ایجاد کرده بود، سالهاست که در گذشته ، هر دو پسر شاه شاهان مردند یا کشته شدند ، کشور پر از شاهانی هست که که دیگر شاهی بالادست خود ندارند و دنبال بهانه هستند تا طغیان کنند (و خواهند کرد) ، فقط دو دختر از سه دختر شاه شاهان هنوز زنده هستند .
از آن سو  بحثی میان هفت تن بر نحوه ی ادامه ی شکل حکومت هخامنشیان صورت گرفته :
یک شکل تشکیل یک  جمهوری چون دولت شهر های یونان 
یک شکل امپراتوری شورایی 
یک شکل هم حفظ شکل فعلی و انتخاب یک پادشاه
داریوش توانست راه سوم را حفظ کند و خود نیز انتخاب شد  . آتوسا  و آرتیستون هر دو نیز در این میان با ازدواجشان با داریوش امضایی بزرگ و مشروعیت بخش به آن بخشیدند . 
و شاید در پس پرده ، این پادشاه‌زن راستین و وارث کوروش بزرگ بوده‌است که فرمان میداد و کشور را اداره میکرد . کسی چه میداند ؟ برای همین در پارسی پادشاه و شاه یک واژه ی مستقل از جنیست هست.
اگر داریوش بزرگ معمار ساختار اداری شاهنشاهی هخامنشی بود، آتوسا حلقه اتصال این ساختار به میراث کوروش بزرگ بود. داریوش قدرت را به دست آورد، اما این پیوند با خاندان کوروش بود که به حکومت او مشروعیتی پایدار بخشید. در این میان، هیچ‌کس به اندازه آتوسا در ایجاد این پیوند نقش نداشت.

ما همه میدانیم که در زمان داریوش بزرگ برای مواردی همچون ، مرخصی زایمان مادران ، مهد کودک برای مادران شاغل و مواردی از این قبیل تدابیری اندیشیده شده بود ؛ وانگهی شاید هرگز ندانیم اندیشه شکل‌گیری چنین قوانین پیشرویی از کجا آغاز شد؛ اما با شناختی که از جایگاه و نفوذ آتوسا ی بزرگ در دربار داریم، نمی‌توان احتمال تأثیر او بر این موارد را نادیده گرفت.
با این‌همه، با وجود جایگاه والای او در دربار هخامنشی تا به امروز هیچ تندیس شناسایی‌شده و قطعی از او در دست نیست. این تنها در صورتی اتفاق می افتد که ما تندیسی بیابیم که اشاره کرده باشد یا کتیبه ای داشته باشد که این تندیس متعلق به آتوسای هخامنشی است . 

نبود هیچ اثری همچون تندیس مصری داریوش بزرگ از یک زن با نفوذ هخامنشی چون آتوسا ی یکم ، برای من همان حفره‌ای بود که پس از پایان پروژه‌ی بازسازی تندیس داریوش بزرگ، ذهنم را رها نکرد. اگر تندیس داریوش سرش را نداشت، آتوسا اصلاً هیچ پیکره ای نداشت. نکته بعدی و شاید دلیل اول و مهمتر  این نکته بود که چرا   اصلا در استودیو سفیروت یک قرینه ی زنانه برای تندیس داریوش نباشد؟ 
ابتدا به ساخت تندیسی از آناهیتا فکر کردم، اما هرچه بیشتر اندیشیدم، آتوسا انتخاب جذاب‌تری به نظر رسید؛ زیرا آناهیتا ایزدبانویی اسطوره‌ای و ماورایی است، اما آتوسا ی یکم هخامنشی  انسانی واقعی بود؛ زنی که بر همین زمین زیست، تصمیم گرفت، اثر های مهمی گذاشت ؛ یک شاهنشاهی جهانی را نجات داد و  از جهان رفت.